Italo Calvino en Esperanto (4)

“Fantasto, realo kaj medito”: recenzo de La kosmokomikoj kaj Palomar de Italo Calvino kun biografiaj informoj, de Carlo Minnaja, en La Ondo de Esperanto, 2024, №1 (319).

Italo Calvino en Esperanto (3)

Palomar (1983), romano de Italo Calvino esperantigita de Nicolino Rossi, eldoniĝis de Itala Esperanto-Federacio (Milano, 2023, 96 paĝoj). La unuaj dek paĝoj estas libere elŝuteblaj.

Troveblas la "Enkonduko de la aŭtoro" kaj komenco de: 1. La ferioj de Palomar: 1.1. Palomar sur la plaĝo: 1.1.1. Legadi ondon.

La kosmokomikoj (1965) konsistas el 12 "pra-universaj sciencfikciaj rakontoj" de Italo Calvino, estas esperantigita de Nicolino Rossi kaj eldonita de Itala Esperanto-Federacio (Milano, 2023, 108 paĝoj). La unuaj dek paĝoj estas libere elŝuteblaj. 

Troveblas la "Antaŭparola prezentado" kaj la komenco de la rakonto "La distanco de la Luno".

Frigyes Karinthy in Dinosaur Comics

I just discovered this comic by Ryan North: Dinosaur Comics: Six Degrees of Separation. Frigyes Karinthy originated this concept in 1929. As North gives unrestricted permission to re-publish his comic, here it is:

Jen Dinosaŭr-Komiksoj: the temo de ĉi tiu estas la koncepto 'ses gradoj de aparteco' iniciatita de la hungara verkisto (kaj esperantisto!) Frigyes Karinthy en 1929. La unua bildo enkondukas la koncepton; la ceteraj konsistas el ŝercoj pri Karinthy, kun vortludo pri la nomo 'Frigyes' (kiun la verkinto North evidente ne scias korekte prononci). En la anglalingva mondo Karinthy estas konata nur per ĉi tiu koncepto kaj per lia memuaro Vojaĝo ĉirkau mia kranio (1939; anglalingve A Journey Round My Skull). 

Verkoj: nova retejo

Jen atentinda nova retejo:

Verkoj – Esperantaj verkoj: Hejmo por verkistoj kaj legantoj

"Multaj verkistoj kontribuis kaj konstante kontribuas al la Esperanta kulturo. Ili ne agas pro ekonomiaj konsideroj, sed male: kreado en Esperanto postulas, ke ili investu multe da tempo kaj rimedoj, kelkfoje eĉ fronte al indiferenta kaj nekomprenema ĉirkaŭaĵo. Ili agas nur pro la amo al la literaturo kaj al la lingvo, kaj sentas, ke ili plenumas gravegan taskon. Oni povas konsideri ilin naivuloj kaj nerealaj homoj, sed dum la tempopaso ili donacis al Esperanto veran, neatenditan trezoron – originalajn kaj riĉajn literaturon kaj poezion, kiuj havas memstaran valoron per si mem en la monda kulturo. Tiu ĉi retejo estas dediĉita al ili. Ĝia celo estas igi iliajn verkojn alireblaj al la vasta publiko."

Oni povas serĉi en rubrikoj de verkistoj, bildrakontoj, temoj kaj ĝenroj, kantoj kaj muziko.

Mi aliris la kategorion Scienc-fikcia kaj trovis:

• Aĉaj cignoj – Scienc-fikcia romano. A. Strugackij. B. Strugackij.
• Aĵoj animvorantaj – Scienc-fikcia romano. A. Strugackij. B. Strugackij.
• Kiel homo ekestis giganto – Popular–scienca romano. M. Iljin (1895 – 1953), E. Segal (1905 – 1980).
• Komforta planedo – Scienc-fikcia novelo. A. Strugackij (1925 – 1991), B. Strugackij (1933 – 2012).
• Krim-intenculoj – Scienc-fikcia novelo. A.Strugackij. B.Strugackij.

Frigyes Karinthy & Imre Madách (1)

I will write a version of this post in Esperanto, but as I am attempting to promote Karinthy in both English and Esperanto, I will begin with English. Actually, my last post was in Esperanto; this one specifically addresses the linkage between Karinthy and Madách, the latter's work concerned being The Tragedy of Man. It is not by chance that writers inspired by Karinthy were inspired also by Madách: examples are the Hungarian Esperantist writer Sándor Szathmári and the Hungarian-Canadian writer Robert Zend, both of whom referred to Karinthy as their "spiritual father."

Karinthy himself was invested in Madách, but the relevant works have not been translated into English or Esperanto. Hence I must cite the original Hungarian sources, and perhaps someone will take an interest in translating the relevant texts. I cannot read Hungarian, so I cannot address the content directly.

First, there is Karinthy's rewriting of the Tragedy. Here is a bibliographic reference:

Azemberke tragédiája Madách Imrike után Istenkéről, Ádámkáról és Luci Ferkóról. A versikéket írta Karinthy Frigyes. [Acsonkán fennmaradt kézirat kiegészítő részeit írta Karinthy Ferenc] Budapest: Új Idők, 1946. 42 pp.

The actual text can be found here: AZ EMBERKE TRAGÉDIÁJA ....

... and is embedded here:

MADÁCH IMRE

• TIZENHATODIK SZÍN
• AZ EMBERKE TRAGÉDIÁJA

       ... in Így írtok ti (válogatás) [The way you write: selections].

The poem was recently illustrated by a Hungarian cartoonist, still in Hungarian but with a brief English introduction:

Karinthy Frigyes: The Tragedy of Little Man (Comic) by Antonia Nyilasi

This comedy, The tragedy of little man was written by Karinthy Frigyes following Madách Imre's dramatic poem The tradegy of the Man. Story about God and creation of the world, Adam and Eve, and the falling angel Lucifer. Lucifer guides Adam and Eve through the ages from the ancient age through today and the future while looking for the sense of Life.

Frigyes's son Ferenc, also an important writer, filled in the gaps in Frigyes's manuscript.

Karinthy wrote about Madách on several occasions. So far I have found these also; there may be more:

This one is from Nyugat (1923): Karinthy Frigyes: Madách. I.

I found three references in ....

Szavak pergőtüzében válogatta és a szöveget gondozta UNGVÁRI TAMÁS...

... specifically:

• A HAJÓTÖRÖTT ÉLET RONCSAI KÖZT (1933)
• SIKER ÉS ÉRVÉNYESÜLÉS (1934)
• MIT TEGYEN AZ ÍRÓ A HÁBORÚVAL SZEMBEN? (1935)

And finally, there is:

Tragédia-átfordítások Karinthy Frigyes írásaiban (Szeged–Budapest, 2011)

"Karinthy gyermekkorától rajongója volt Madách művének, ezért válhatott belőle »[...] talán minden idők legmélyebb Madách-értője«. Tizenhárom esztendősen írta naplójába a következő feljegyzést: »Madáchot isteni ihlet szállta meg, [...] hogy olyan igazán, olyan hatalmasan tud beszélni.«"

I hope that one day we can see an account (with translations) of the Karinthy-Madách connection in English and Esperanto.

Ray Bradbury en Esperanto

Unue, oni konsultu Vikipedion: Ray Bradbury (22 aŭgusto 1920 – 5 junio 2012).

Pri tradukoj, citita tie estas nur: "La sono de la tondro" de Ray Bradbury, trad. Krys Ungar. En: Orbito nula 1 : sciencfikcio kaj fantasto / Eld.: Miguel Gutiérrez Adúriz, (Liven Dek); p.7 – 24.

Ekzistas ankaŭ bildrakonto en Esperanto: La Drako.

Ĉu ekzistas aliaj tradukoj en Esperanto?

Ligoj:

Sciencfikcio & Utopia Literaturo en Esperanto / Science Fiction & Utopian Literature in Esperanto: Gvidilo / A Guide

Ray Bradbury retejo anglalingva

Postcards from Bialystok

“Postcards from Bialystok” – my third comic book by Joanna Karpowicz is a product of collaboration with The Ludwig Zamenhof Center in Bialystok, Poland. The format is that of the graphic novel. There is some beautiful work here as the outcome of soaking up the history and atmosphere of Bialystok. Naturally, our dear Ludwig and his fellow Jews play a major role.

Multe da ridoj

Jen blogo "Multe da ridoj" de Leo Olivarbo, el Brazilo. Li tradukas bildstriojn el la portugala.

Rowlf

Mi unuafoje informiĝis pri Rowlf ĉirkaŭ 1975, sed ankoraŭ ne posedas ekzempleron. Dankon al la interreto, mi povas esplori la temon. Richard Corben estas eminenta komiks-artisto.

Jen historio de Rowlf (1970), la plej detala kiun mi ĝis nun trovis. Esperanto rolas en ĉi tiu komikso; tial mia intereso.

See also:

"(The Story of) Rowlf"

Rowlf - Richard Corben's Mini Epic

Rowlf - Richard Corben's Mini Epic Part 2

Part 1 of Richard Corben’s mini-epic, Rowlf

 Parts 2-4 of Richard Corben’s mini-epic, Rowlf

Ink Stains 20: Voice of Comicdom 17

Rowlf 1st Printing at Comixjoint.com

Richard Corben, Comicbook Artist (official web site)

Richard Corbin (Lambiek Comiclopedia)

Richard Corben, Comic Artist

Markos Soŭza: La krimuloj de Drº Zamenhof

Markos Soŭza: La krimuloj de Drº Zamenhof

(vortoj de Markos Soŭza, deveno de bildo nekonata)

Bildrakontoj

Bildrakontoj 
Plenaj bildrakontoj en Esperanto

Jen interesa retejo. Troveblas nun la jenaj bildrakontoj:

La Milito de la Mondoj de H. G. Wells (kaj ne maltrafu la duan parton)

La Triton-murdoj de István Nemere (kaj ne maltrafu la duan parton)

Baldaŭ alvenos:

Stelŝipo 

La Drako

Komikso pri la vivo de Zamenhof

Mi memoras ĉi tiun komikson de kelkaj jardekoj: ĝi nun troviĝas en videa formato kun muzika aldono. Ĉi-vespere okazos la Zamenhof-bankedo de la Esperanto-Societo de Vaŝingtono.

Secret Language Creation Center / McSweeney's 'The Goods'

Jen nova entrepreno de la fama McSweeney's: The Goods. Jen la unua en la serio.

Zamenhof estis nudisto!

El Plena Ilustrita Volapüg #1

Vola Püg', la reta gaseto estas malaperinta retejo, sed danke al la "Wayback Machine" ĉi tiu nemalhavebla kultura eldonaĵo estas konservita.

Komiksa biografio de Zamenhof / Comic strip biography of Zamenhof

Jen ĉe Facebook malnova anglalingva komiska biografio de Zamenhof. / On Facebook you can find an old biographical narrative of Zamenhof in comic strip form:

Ludovic Lazarus Zamenhof: Inventor of Esperanto, script by John Hornby, drawn by Colin Andrew.

Troveblas la sama kiel video kun esperanta kanzono. / This comic was also made into a video accompanied by a song in Esperanto:

Unua Piramida Fraŭdo

Mi ŝtelis ĉi tiun kartunon el blogo Meksikurbo:

Harvey Pekar mortis

Mi unuafoje lernis pri Harvey Pekar  (8 oktobro 1939 – 12 julio 2010) dankon al  veterana Esperantisto Charles Power. Mi aĉetis du grandajn antologiojn de liaj komiskoj American Splendor (Usona Gloro), kaj jarojn poste spektis la kinon pri li (en kiu ĉefrolis Paul Giamatti). Pekar mortis hieraŭ (la 12an), kio estas tristiga novaĵo:

Harvey Pekar dead: American Splendor comic writer was 70
[Harvey Pekar mortinta: verkisto de Usona Gloro estis 70-jara]
By Terence McArdle
Washington Post Staff Writer
Tuesday, July 13, 2010
http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2010/07/12/AR2010071202413.html

La titolo estas ironia, ĉar temas fakte pri ĉiutagaj tedaj okazoj de ĉiutaga griza vivo (plejparte pri propra vivo de Pekar) en Cleveland (tipa usona pluretna laboristeca urbo), kiujn Pekar celis montri interesaj. Pekar mem laboris en tre teda burokrata posteno, mastrumante dosierojn en hospitalo. Lia komiksa persono kaj supozeble li mem estis aŭtodidaktulo, laborista intelektulo laŭ speco de antaŭaj generacioj. Pekar kunlaboris kun famaj komiksaj artistoj, ekz. sia amiko Robert Crumb. Pekar ankaŭ estis adepto kaj recenzisto de ĵazmuziko. Mi mem ĝuis iun fifaman disputon televide, kiam Pekar estis gasto de David Letterman, kiu gastigas eminentan ĉiunoktan malfruhoran televidan "klaĉprezenton" (talk show). Pekar denuncis lin kiel kvazaŭ-putinon de kapitalista firmao.

Mi ne trovis ion en Esperanto pri Pekar. Ekz. de manko:

Bildliteraturo - Vikipedio
http://eo.wikipedia.org/wiki/Bildliteraturo

Mi ne havas tempon verki nekrologon. Sed mi devas diri ion . . . .

Adiaŭ, Harvey Pekar.

Zamenhof muskoloza ĉe la strando

Spiritismo por Stultuloj

FONTO: “La Anuso de Dio,” Vola Püg’!, n-ro 4, marto 2005 (kun komiksoj).