Gregor Benton on the proletarian Esperanto movement

I vaguely recall the name Gregor Benton from somewhere; I assume he surfaced somewhere in my erstwhile study of the history of Trotskyism. I see that he is a specialist on China and that he has published on Chinese Trotskyism, Maoism, and Chinese communism overall.

I am familiar with Jacobin magazine. In a country where the very name of Marx is taboo, Jacobin is the most widely known Marxist magazine in the country, "widely" being a relative term but at least not totally invisible among the intellectual reading public. Many years ago, when the magazine was still in gestation, at least one person involved in it was interested in interviewing me on C.L.R. James, but this never materialized.

Nobody in the USA, on the left or otherwise, cares about Esperanto, so I was quite surprised when this article surfaced in Jacobin and by which author:

"Communism in Words" by Gregor Benton

"A brief history of Esperanto, the language intimately tied to the common destiny of the working class."

I can imagine the horror of many American Esperantists to see Esperanto associated with communism in this way, though there are some who have mentioned the proletarian Esperanto movement as an historical phenomenon. Benton's father, who fought against the fascists in the Spanish Civil War, defended Esperanto to comrades who dismissed it, using the phrase "communism in words" (which I have never seen anywhere else). Gregor himself learned Esperanto and delivered a euology to his father in Esperanto for the Catalan Esperanto Association.

This is a very good article, with a good historical overview and an objective assessment, advocating Esperanto in a realistic way without hype and cultism, and even with his particular interest as a man of the left.

Benton provides a capsule summary of Zamenhof and of the Esperanto movement's history and present status, then launches into the history of the proletarian Esperanto movement and the hostility engendered in reaction to the various causes that embraced Esperanto. Benton mentions the leading international organization, Sennacieca Asocio Tutmonda (World Anationalist Association, "SAT" for short), its erstwhile collaboration with the USSR, the eventual Stalinist break with SAT, and the breakaway pro-Moscow Internacio de Proletaj Esperantistoj (International of Proletarian Esperantists).

Benton then covers the persecution of Esperantists by the Nazis and the Stalin regime and its eventual satellite regimes. (Esperanto had a significant presence before the Great Purges. I do not recall the Communist International ever endorsing Esperanto''s rival Ido, though I do remember Ido was part of the mix.) With de-Stalinization, the Esperanto movement was revived in the Soviet bloc, and its association there with the "peace movement" was a vehicle for Esperanto to thrive.

Benton also outlines the history of Esperanto in China, its early association with anarchism and communism. He mentions also the Japanese woman Hasegawa Teru (known by the Esperanto pseudonym "Verda Majo" = Green May) who was to join with the Chinese against Japanese aggression. In Maoist China, Esperanto was initially suppressed, then tolerated, then later, even while under suspicion during the Cultural Revolution, was widely used by the regime for Maoist propaganda. The Esperanto movement thrived in the post-Mao era, but its strength has vacillated.

Finally, Benton tackles the future prospects of Esperanto, with respect to the global changes that have transpired since its early days and what this means for the role and fate of the language -- in recent decades the effects of the fall of the Soviet bloc, the decreased reliance on traditional Esperantist membership organizations, and the rise of online communication. Esperanto thrives in the digital age, and the values it represents are as relevant as ever.

Vasilij Eroŝenko (9): 125a datreveno

Vasilij Eroŝenko (12 januaro 1890 - 23 decembro 1952) naskiĝis ĉi-date antaŭ 125 jaroj.

Aldone al referencoj en antaŭaj afiŝoj, jen plua:

"Eroŝenko en Anglujo," de Olga Kerziouk, en La Brita Esperantisto, Aŭtuno 2010, p. 7-14.

Kaj jen anglalingva versio:

"I raised a fire in my heart": remembering Eroshenko by Olga Kerziouk, British Library, European studies blog, 15 December 2014

Denove, dankon al Paulo Silas pro atentigo pri ĉi tiu dateveno. Jen, el lia blogo Originalaj Poemoj en Esperanto:

Sennaciismo revizitata

Jen reeldono de Sennacieca Asocio Tutmonda (SAT):

Du klasikaĵoj pri sennaciismo; tekstoj de V. Elsudo kaj E. Lanti; kun enkonduka antaŭparolo de Gary Mickle

La jena prezento okazis en la 86a SAT-Kongreso okazinta en Madrido de la 28a de julio ĝis la 4a de aŭgusto 2013:


i ne entenas estimon pri anarkiismo, sennaciismo, aŭ Lanti, sed Gary Mickle estas inteligenta homo, do eble enestas io lerninda.

Michel Onfray pri Albert Camus recenzita

Mi blogis pri Michel Onfray anglalingve . . .

Michel Onfray @ Reason & Society

. . . eĉ pri Onfray en Esperanto:

Michel Onfray in Esperanto

. . . kaj blogis en Esperanto ĉi-bloge antaŭe jam kvar fojojn. Oni trovas artikolojn en Le Monde Diplomatique en Esperanto fojfoje.

Jen plua:

La lasta nova filozofo de Jean-Pierre GARNIER
Le Monde Diplomatique en Esperanto, 1a marto 2012

Temas pri negativa recenzo de L’Ordre libertaire: La vie philosophique d’Albert Camus de Onfray (Flammarion, Parizo, 2012).

En la manpleno de jam aperintaj anglalingvaj recenzoj kiujn mi legis, troveblas adoraj aŭ negativaj komentoj. Sed ĉi tiu recenzo detale kritikas la filozofion kaj asertojn de Onfray, kritikojn nevideblaj en la anglalingvaj recenzoj. Mi jam skeptikis pri Onfray, do mi pretas kredi la recenzon de Garnier. Mi supozas, ke finfine en anglalingvujo ni vidos.

En la franca:

Laboristoj kaj Esperanto en Hispanio

Jen atentinda afiŝo en La Blogo de Tonyo (del Barrio):

Inter laborista edukado kaj kultura alternativo

Li referencas kaj nun interrete eldonas sian eseon publikigita en La Arto Labori Kune: Festlibro por Humphrey Tonkin:

“Inter laborista edukado kaj kultura alternativo” (HTML); PDF-formate

Esperanto en anarkiisma arkivo

Jen Esperantaj eroj en arkivo de anarkiismo/liberecanismo:

Libertarian Microfiche Publishing/l - Libertarian Labyrinth

LAISANT, C.A., La Parlamentisma Iluzio, 1979, 15pp, in PP 1071. In Esperanto?

LAOTSE, See: VIVANCOS, EDUARDO, Lao Tse (viejo maestro) y su Libro Del Camino Y De La Virtud, traducido del Esperanto por Eduardo Vivancos. Introduccion y una Breve Excursion sobre el pensamiento en la Chia antigua, por Victor Garcia, Colleccion Historia Del Anarquismo, editado en 1962 por TIERRA Y LIBERTAD, Mexico, 125pp, in PP 1239.

LIBERECANA LIGILO, Bulteno de la Liberecana Frakcio de S.A.T., Nos. 49, 50, 63, 64, 66, 67, 1987(?) - 1989, 86pp, a libertarian Esperanto magazine: 99, in PP 1488. - I haven't tried to list the contents but would gladly microfiche a contents listing of ALL issues of this magazine if an Esperantist supplied me with it in photo-ready form. It might encourage some more people to take up Esperanto AND microfiching. - J.Z.

LIBERECANA LIGILO, N-ro 36, 1980 - 2, Bulteno de la Liberecana Frakcio de S.A.T., 16pp, in PP 1099.

Jewish peoplehood from Zamenhof to Jewdas

There is an interesting web site hailing out of Britain called Jewdas, subtitled "radical voices for the alternative diaspora". The contributors tout a countercultural version of Jewishness as an alternative to both Zionism and traditional religiosity. There is much of interest here, but for our purposes, I call your attention to this essay:

The Big Ethnic Love-In by Baruch Trotsky

Mr. Trotsky is skeptical about some contemporary propaganda in favor of Jewish "peoplehood", deeming it a dubious ideological metaphysical concept as problematic as nationalism or race. More importantly, he delves into the actual diversity and hybridity of real Jewish history and existence, and wonders what a unifying conception of Jewishness could possibly be. The readers' responses are also quite interesting, and in the process, the delineation of the question becomes refined.

Interestingly, this very question was debated over a century ago when a definable ethnic culture or meta-culture was easy to pinpoint, though even then the defining criteria of peoplehood proved to be elusive in the case of the Jews. One very interesting intervention, which is not brought into historical specialist or popular discussion as much as it should be, was that of L.L. Zamenhof, whose claim to fame is the creation of Esperanto, but who also went through a fascinating evolution in his engagement with the Jewish question perplexing Eastern European Jews. Zamenhof was an early proponent of Zionism, first recommending a settlement in the USA, later ceding to the Palestine option, and eventually categorically rejecting the whole project. Zamenhof also published a project for the reform and standardization of Yiddish, also later abandoned.

Ultimately, Zamenhof set his hopes on the reform of the Jewish religion itself, in a doctrine he called Hilelismo. Here he makes his most forceful arguments, mercilessly demystifying the notion of Jewish peoplehood, while posing the very questions now being asked in an entirely different historical situation. To learn more about this, you can follow the links on this blog. The key blog posts are:

L.L. Zamenhof's 150th birthday


L.L. Zamenhof and the Shadow People


Zamenhof & the new Jewish intellectual historiography (2)

Hilelismo was not Zamenhof's final formulation.While he sought to bring Eastern European Jewry into the 20th century, creating a modern people out of a "pseudo-people" nostalgic for a religion and a homeland it could no longer believe in (or at least the intelligentsia could not), Zamenhof generalized his religious reform program to include all who wanted to participate in a universal, common alternative religious practice, while recognizing or maintaining their inherited religious traditions if they so chose in a non-absolutist, non-theistic fashion, somewhat akin to Ethical Culture or Unitarianism. He dubbed his revised religious doctrine Homaranismo (not strictly translatable, but meaning considering oneself a member of humanity) which, along with his thinking about Jews and about Esperanto itself, continued to develop until his death in 1917.

Gustav Landauer vs / kontraŭ Esperanto (2)

"The State as a Social Relationship: Gustav Landauer Revived" by Dov Neumann, Jewdas (blog), 25 June 2010

This interview with Gabriel Kuhn, a scholar of anarchism and Gustav Landauer, amplifies on Landauer's irrationalism I alleged in my previous post. And Landauer's primitivist, organicist, mystical tendency is exemplified in his attitude toward Esperanto:

DN: Difference is a key word for Landauer. For example he vehemently opposes Esperanto for trying to unite humanity with one language. He makes an almost Tower of Babelesque critique.

GK: That’s a good example of Landauer’s opposition to rationalist measures of bringing people together. I guess Esperanto was to him a cold, mechanical idea of providing some kind of common structure of finding one another. Rather, people best do so through cherishing their own cultural traditions, expressions and language.

The idea of a homogenous socialist utopia was not something that appealed to him. If you’re not able to embrace all cultural forms that human kind has produced: you cannot embrace all of human kind, you cannot establish socialism. His idea of difference goes beyond a mere concept of tolerance. Socialism has to ‘grow’, that’s a word that appears often in his writings, it has to grow from the diversity of human beings and cultures that make up humanity.

Gustav Landauer vs / kontraŭ Esperanto

Mi trovis unu verkon de Gustav Landauer en Esperanto, ĉe retejo por Interlingue/Occidental! (I have found one translation of Gustav Landauer in Esperanto, on a site otherwise dedicated to the artificial language Interlingue/Occidental):

Alvoko por la socialismo! [Call to socialism]

Tamen, Landauer mem forte kontraŭstaris ian uzadon de Esperanto. Rigardu lian eseon “Lernt nicht Esperanto!”, jen en angla traduko.

 Landauer himself vehemently opposed any use of Esperanto. See his essay “Lernt nicht esperanto!” in Die Freie Generation, November 1907, translated and published in an anthology of Landauer's writings:

"Do Not Learn Esperanto!" in Revolution and Other Writings: A Political Reader, edited and translated by Gabriel Kuhn pp. 276-279.

This essay is a rejoinder to Pierre Ramus, who advocated Esperanto in the October 1907 issue. Ramus responded to Landauer. Landauer never altered his view. In April 1917 he lauded Martin Buber for "opposing a Dutch initiative demanding the establishment of an International Academy to develop a common global language."

In this essay, Landauer makes two main points, one characteristic of his reactionary mystical philosophy, another far less ridiculous. Landauer counterposes the natural and the artificial, the latter being equated with the state, an artificial monstrosity that obstructs the voluntary union of humanity. Esperanto is thus by analogy a repressive instrument akin to the state. Landauer condemns uniformity in favor of diversity. Apparently, he  would not be convinced by the advocacy of Esperanto as an auxiliary, second common language.

Landauer also argues that artificial creations lack the capacity to generate novelty, that they can only regurgitate old thoughts. Furthermore, artificial languages lack nuance, and lack a relationship to the tacit and unspoken that accompanies all communication.

This leads in to this more interesting objection: that Esperanto would be dangerous for practical communication because the commonality of linguistic form disguises the lack of commonality of intended meaning. Landauer argues that a French Esperantist really thinks in French, a German Esperantist in German, etc. Better people should be consciously aware of their inability to communicate than to suppose they do when they don't. The only communication that is possible is shallow and banal, nothing beneath the surface could ever be communicated. And again, Landauer stresses the importance of nonverbal communication.

This does raise a genuine question, but with the dogmatic assumption that the potential obstacles are insurmountable, that no social stabilization of meaning has ever come about or nuance expressed. In 1907 the language was still in its infancy, or perhaps its adolescence, but clearly there was real communication, and already a body of translated and even original literature. The first international conference had taken place in 1905. Esperanto had already penetrated into China and Japan. I suspect there is a lack of sustantive documentation on the extent to which cultural differences and linguistic interference may have caused problems, but it is wrong to assume that such problems are insurmountable.

The anarchist movement has always been all over the place philosophically and ideologically. I regard it as incurably backward and childish, but I do credit it for giving much more serious attention and support to Esperanto than any other tendency within the socialist camp. Anarchists have generally been supportive of Esperanto, so Landauer may have been an anomaly, and his attitude may have been connected to irrationalist or organicist tendencies one finds elsewhere as well. This may be true of the communist Antonio Gramsci, who opposed Esperanto when it became popular in the Italian working class movement following the first world war.

Esperanto in anarchist schools

While I do not think very highly of the intellectual culture of anarchism, anarchists made an undeniable contribution in radical education. Esperanto often featured prominently in their offerings. Here is one example.

I would argue that many of the anarchist schools at the beginning of the twentieth century were at least as teacher-centred as the progressive schools. La Ruche, Sébastien Faure’s school at Rambouillet in France, much admired by Emma Goldman (1907: 390ff.) had the following timetable:

Esperanto was taught on Thursday afternoons.

SOURCE: Gribble, David. "Good News for Francisco Ferrer – How Anarchist Ideals in Education Have Survived Around the World," in Changing Anarchism: Anarchist Theory and Practice in a Global Age, edited by Jonathan Purkis and James Bowen (Manchester; New York: Manchester University Press, 2004), p. 184.

Michel Onfray en Esperanto

Pere de SAT, Traité d'athéologie, la fama libro de Michel Onfray, estas nun havebla en Esperanto, tradukita de Paŭlo Sinjoreto, sub titolo Traktaĵo pri Ateologio.

Jen antaŭparolo de Onfray:

Ĉe du lingvaj ekstremoj

Kaj jen la franca versio de la sama afero, aperinta en Le Monde:

Le Monde - 11/12 juillet 2010 - Tribune de Michel Onfray : Les deux bouts de la langue

Jen bonega, ege bezonata kritiko de Onfray:

Ateismo subjektiva, limigita kaj katolika, recenzo de Nikolao Gudskov, en Sennaciulo, n-ro 1263-1264, sep-okt 2010, p. 28-30

Taŭgan kritikon kian tian fare de Gudskov mi ne trovis en la angla lingvo. Mi legis la anglan tradukon, en Usono Atheist Manifesto, kaj verkis propran kritikon. Anglalingvanoj rigardu mian blogon:

Reason & Society: Michel Onfray

La afero de Onfray ekzempligas diferencojn inter naciaj ideologiaj/filozofiaj kulturoj, kvankam individuoj ne ĉiukaze enkorpigas la dominantan mensokadron de propra nacia kulturo. Ĝenerale, personoj en la angla-usona ideologia sfero rekonus nek la francan subtekston de Onfray nek la perspektivon de historia materiismo.

Vasilij Eroŝenko (8): Lumo kaj Ombro

Dankon al donaco de skanita teksto fare de samideano, tuta antologio nun haveblas miareteje:

Lumo kaj Ombro de Vasilij Eroŝenko, komp. Mine Yositaka. Toyonaka-si: Japana Esperanta Librokooperativo, 1979. 94 p.

Ĉi tiu antologio taŭge reprezentas la verkaron de Eroŝenko. Do ĉi tiu antologio kune kun El Vivo de Ĉukĉoj estos bazo por ĉerpado por nia loka diskutgrupo pri Esperanta beletro. Jen rememorigo, ke ĉi-bloge troveblas multaj retligoj al verkoj pri Eroŝenko, en kaj Esperanto kaj la angla.

Vasilij Eroŝenko (7): Malespera Koro

V. Eroŝenko & Lu Ŝin, 1922.

Foto el Popola Ilustrita Gazeto, Decembro, 1950, Pekino.
FONTO: Erošenko, Vasilij. Turo por Fali. Osaka: Japana Esperanta Librokooperativo, 1956.

Jen poemo "Malespera Koro" (p. 27).

Vasilij Eroŝenko (6): Tio, kion instruis la nokto

Unu Paĝeto en Mia Lerneja Vivo

(fina sekcio)

Por fini tiun ĉi malgrandan skizon, mi devas diri ke la nokto instruis al mi antaŭ ĉio dubi ĉion kaj ĉiujn, ĝi instruis min kredi nek unu vorton de niaj instruistoj, nek unu frazon de kiu ajn aŭtoritato; mi dubis ĉion, mi suspektis ĉiujn aŭtoritatojn; mi dubis la bonecon de la Dio same kiel la malbonecon de la diabloj; mi suspektis la registarojn same kiel la socion kiu fidas ilin. Sed al aliaj blinduloj la nokto instruis preni ĉion kiel la veron kaj esti trankvilaj. La plejmulto de miaj amikoj, kiuj prenis kiel la veron ĉion kion instruis la instruistoj, kredis ĉian vorton de l’aŭtoritatoj, dubis nenion; tiuj amikoj jam de longe atingis certan situacion en la socio ĉu kiel muzikistoj, ĉu kiel instruistoj, ĉu kiel laboristoj, kaj vivas komforte, ĉirkaŭite de siaj edzino kaj infanoj, dum mi ĝis nun atingis nenion kaj vagadas dubante ĉion kaj ĉiujn de lando al lando; kaj kiu povas diri ke unu malbenitan tagon mi ne staros en malluma angulo de iu brua strato kiel tiu princo de l’nokto kaj ne etendos la manon al la pasantoj por peti? . . .

FONTO: Eroŝenko, Vasilij Jakovleviĉ. "Unu Paĝeto en Mia Lerneja Vivo," en Trezoro: La Esperanta Novelarto 1887-1986, Vol. 1, redaktis Reto Rossetti & Henri Vatré (Budapest: Hungara Esperanto-Asocio, 1989), p. 107-118. Ĉi tiu fragmento, kiu estas la lasta sekcio de la rakonto, troviĝas ĉe p. 118.

Vasilij Eroŝenko (5): Neforgeseblaj Vortoj

Jen ĉe mia retejo:

Neforgeseblaj Vortoj
de Vasilij Jakovleviĉ Eroŝenko
(1890-1952)

Ĉi tiu noveleto troveblas en la antologio Trezoro. Ĝi estas specimeno de la emociveka stilo kaj pensmaniero de Eroŝenko.

Proletarian Esperanto movement: early history to 1937

It's rather difficult to find information in English about the proletarian Esperanto movement, which peaked between the two world wars. But here is a series of essays by David Poulson:

What About the Workers? Part One: Pioneers
The workers' Esperanto movement, 1905-1914
Nov 20, 1998 - David Poulson

What About the Workers? Part 2: "Neutrality, Out!"
A brief biography of Eugene Adam ("Lanti") and the foundation of S.A.T.
Nov 27, 1998 - David Poulson

What About the Workers? Part 3: The Formation of S.A.T.
How Sennacieca Asocio Tutmonda was begun.
Dec 11, 1998 - David Poulson

What About the Workers? Part 4
Eugene Adam announces his own suicide. Prematurely!
Dec 18, 1998 - David Poulson

What About the Workers? Conclusion
SAT resists Communist takeover attempt.
Jan 8, 1999 - David Poulson

Aside from the first essay, this is mostly the story of Eugène Lanti and the Sennacieca Asocio Tutmonda [SAT = World Anationalist Association].  Poulson ends his story in 1937 with Stalin's liquidation of the Soviet Esperantists, whose leader Ernest Drezen was himself guilty of dictatorial behavior and the attempted disruption of SAT. The adaptation of Soviet Esperantists to Stalinism did not save them. Soviet (specifically Drezen's) behavior mentioned herein pertains to and was characteristic of the "Third Period" of the Third International. To what extent Drezen's behavior was self-motivated or the result of a process of corruption by the Stalinist system should be examined. In any event, these essays are only sketches of the relevant history.

Vasilij Eroŝenko (4)

Ĉi tiu portreto troviĝas unuapaĝe en Rakontoj de Velkinta Folio de Vasilij Erošenko (Osaka: Japana Esperanta Librokooperativo, 1953).

Jen premiita eseo Edukista Dimensio de Eroŝenko de TANABE Kunio, Esperanta Ligilo, n-ro 2, februaro 2011 [oficiala organo de Ligo Internacia de Blindaj Esperantistoj].

Vasilij Eroŝenko (2)

Kvankam la koncerna retejo estas plejparte ruslingva, jen esperantlingva artikolo:

Unu teksto en tri kuntekstoj (Versaĵo de V.J. Eroshenko “Homarano”) de Sergej M. Prohhorov

Ekzistas Yahoo-grupo eroshenko_epoko · Vasilij Eroshenko kaj lia epoko. La ĉefa lingvo estas la rusa, sed la priskribo estas anglalingva:

/"Vasily Eroshenko And His Time"/ as a discussion group is a continuation of the virtual scientific conference held in 2002 under the same name. The group is dedicated to life and work of Vasily(Vassily) Eroshenko (1890-1952), an author of the Russian /"Silver Age"/, analysis of his works and of the literature about his person as well as his detailed biography. Evaluation of Vassily Eroshenko's place in the Japanese, Russian, and Esperanto literary history is also among its interests.

The main working language of this group is Russian, but we would also be ready to answer to postings sent in English or Esperanto and to work
with their authors.

Vasilij Eroŝenko

Vasilij Eroŝenko (1890-1952) estis blinda ukraina Esperantisto kaj verkisto kiu multe vojaĝis kaj verkis en pluraj lingvoj. Notu ankaŭ la vikipedian artikolon pri Ĉukĉoj, pri kiuj Eroŝenko verkis. OLE havas mallongan artikolon.

La retejo Василий Яковлевич Ерошенко и его время (Vasilij Eroshenko kaj lia epoko) estas ruslingva, kun multe da dokumenta kaj klera materialo, ekz. de interreta konferenco pri Eroŝenko en 2002-2003.

Jen pluaj artikoloj:

Eroŝenko en Anglujo de Olga Kerziouk, La Brita Esperantisto, autuno 2010

Lusin kaj V. Eroŝenko de GE Baoĉjuan, El Popola Ĉinio, 61/6, p. 264-266

Eroŝenko kaj la ĉina E-movado de HOU ZHIPING

Kamitika Itiko kaj Eroŝenko

Iama Asistanto de Eroŝenko (China Radio International)

Roman Ĉajkovskij nun laboras pri la bronzaj bareliefoj de V. Eroŝenko

Japana libro de Eroŝenko

Akita Uzyaku kaj Eroŝenko

Uzyaku kaj Eroŝenko (2)

VASIL EROŜENKO (1890-1952), en SALUTON! Bulteno de la Esperanto-Societo de Ĉikago, 31 Decembro 2004 № 4

Recenzo: Turo por fali, Rakontoj de velkinta folio de V. Eroŝenko de Baldur RAGNARSSON, Norda Prismo, 58/2, p. 123

El la japana tra la ĉina [recenzo de Cikatro de Amo] de Spomenka ŠTIMEC, el Monato

Recenzo: Takasugi Iĉirô, Joake-mae no uta de Doi Ĉieko

Jen rakonto de Lusin:

La komedio de la anasoj de Lusin, el Noveloj de Lusin, p. 160-163

Jen sonregistraĵo:

Lusin kaj Eroŝenko (MP3)

Jen informoj pri Eroŝenko en la angla (articles in English):

Vasili Eroshenko - Wikipedia, the free encyclopedia

"Vasily Eroshenko, (1890-1952)" (Anarchist Encyclopedia), with several links

. . . kaj pluraj eseoj de David Poulson:

Eroshenko
Eroshenko Part two
Eroshenko Deported!
Eroshenko in China. Part One

Jen verkoj de Eroŝenko interrete:

El Vivo de Ĉukĉoj

La printempaj skizetoj (El Rakontoj de Velkinta Folio)

Jen poemoj:

Antaŭdiro de la ciganino

Homarano; troveblas ankaŭ en Cerbe kaj Kore N 2/99 (53)

Anarkiismo, Liberecanismo, & Michel Onfray

Ĝuste kion implicas la koncepto anarkiismo kaj ĝia parenca termino liberecano?  Konsideras historie ĉi tiun demandon la jena artikolo:

Nomoj ne bone kontrolataj de Jean-Pierre GARNIER, Le Monde Diplomatique en Esperanto, 2a februaro 2009.

Ĉi tiu artikolo respegulas francan medion. Garnier sekvas semantikajn kaj ideologiajn ŝanĝojn en la uzado de ĉi tiuj terminoj.

Mi citas, ne kompetentas komenti, la jenan:

Kun la fluo de la jaroj, stampitaj ĝuste per la akriĝo de malegalecoj, de malstabileco kaj malriĉeco, la kunmetaĵo liberal-liberecana iom post iom perdis kredindecon, tamen sen ke revigliĝis la kuplado de „liberecaneco” kaj „anarĥiismo”. Male, la diseco de tiuj du nur grandiĝis. Dum tiu lasta estis pli kaj pli krimigata, kun la reapero de bataloj bazitaj sur la rekta ago kiel reago al la akriĝo de amasa marĝeniĝo kaj al la akriĝo de la subpremo, la liberecana pozicio - por ne diri pozo - ĝuis grandan furoron en la politika-komunikila komplekso. Pri tio atestas la grandiĝanta aŭreolo de la filozofo Michel Onfray, kies „hedonisma kaj ateisma individuismo” povis kaŭzi iluziojn inter la anarĥiistoj, malgraŭ lia publike deklarita deziro je „liberecana mastrumado de la kapitalismo”.

Garnier ankaŭ komentas: "La indiferento de la anarĥiistoj pri la pli aŭ malpli malĝustaj alproprigoj de la kvalitomarko „liberecana” povus mirigi." La apartigo de la "vivstil"-igita "liberecana" principo de la politika respeguliĝas en la apartigo de "anarkiismo" kaj liberecismo. La oficiala socio povas laŭdi "libereco"n dum intensigo de subpremado de politika liberigo.